Đi khám không còn bắt đầu từ lúc trời chưa sáng

Gần 10h, chị Nguyễn Thị Linh Chi (26 tuổi, Sơn Tây, Hà Nội) cùng mẹ bước ra khỏi Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương (Hà Nội) sau khi hoàn tất buổi tái khám.

Không còn cảnh ngồi chờ hàng giờ giữa khu vực đông người bệnh, cũng không phải thấp thỏm nhìn đồng hồ vì sợ lỡ lượt. Nếu là những năm trước, câu chuyện có thể rất khác.

Một ngày đi viện bớt dài

“Có lần, tôi phải đi từ 5h sáng từ quê lên bệnh viện để chờ xếp số. Khoảng 7h mới lấy được số. Bây giờ, có thể đặt lịch từ nhà, sau đó chủ động đến bệnh viện nên tôi thấy tiện hơn rất nhiều, không phải mất thời gian chờ đợi như trước”, chị Chi kể.

Mẹ chị Chi đang điều trị viêm gan B và gặp một số vấn đề về đường tiêu hóa. Ban đầu, bà phải tái khám khoảng 3 tháng một lần. Khi tình trạng ổn định, khoảng cách giữa các lần khám được kéo dài lên 6 tháng.

Từng phải đưa mẹ rời nhà từ 5h sáng để xếp số, chị Linh Chi giờ có thể đặt lịch từ nhà, đến viện đúng giờ và theo dõi kết quả trên điện thoại.

Với một người thường xuyên đưa người thân đi viện, chị Chi hiểu rõ những giờ chờ đợi đôi khi không chỉ là vài con số trên đồng hồ. Đó có thể là một chuyến xe phải bắt từ tờ mờ sáng, một ngày làm việc phải sắp xếp lại hoặc cảm giác mệt mỏi của người bệnh khi phải ngồi chờ giữa bệnh viện đông đúc.

Chị Chi biết đến Zalo Mini App của bệnh viện thông qua Zalo. Khi tìm kiếm thông tin về bệnh viện trên nền tảng này, người dùng có thể truy cập Mini App Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương hoặc quét mã để sử dụng các tiện ích.

Điều khiến chị Chi thích nhất là cô có thể đặt lịch khám ngay tại nhà. Không chỉ vậy, bệnh án, kết quả xét nghiệm, chỉ định, chẩn đoán hình ảnh, đơn thuốc hay hóa đơn có thể được cập nhật để người bệnh dễ dàng theo dõi.

Với bệnh nhân như mẹ chị Chi, đây là điều đặc biệt hữu ích bởi việc điều trị viêm gan B cần theo dõi trong thời gian dài. “Trước đây, kết quả khám chủ yếu được in trên giấy, nhiều khi về nhà để đâu lại không nhớ. Khi cần tìm lại kết quả cũng khá khó, bây giờ có dữ liệu trên app thì tôi có thể mở ra theo dõi thuận tiện hơn”, chị Chi nói.

Câu chuyện của anh Nguyễn Tiến Dũng (Hà Nội), một bệnh nhân đến khám gan nhiễm mỡ, lại cho thấy một thay đổi khác: Những thủ tục vốn mất nhiều thời gian nay được rút gọn chỉ bằng vài thao tác.

Một vài thao tác quét mã giúp anh Tiến Dũng rút gọn nhiều thủ tục.

Lần này, anh Dũng không phải ngồi thấp thỏm chờ gọi tên như những lần khám trước. Anh mở Zalo, truy cập Mini App của bệnh viện và quét mã QR trên căn cước công dân.

Thông tin cá nhân gồm họ tên, ngày sinh, số định danh, địa chỉ nhanh chóng hiện lên màn hình. Số thứ tự trong phòng khám bác sĩ cũng hiện ngay trên ứng dụng. Một thao tác quét mã thay cho nhiều bước khai báo thủ công.

Bác sĩ chủ động, bệnh nhân bớt chờ

Theo ông Nguyễn Tử Hưng, Trưởng phòng Công nghệ thông tin, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung Ương, sau 2 tháng triển khai, Zalo Mini App của bệnh viện ghi nhận hơn 76.000 lượt sử dụng với gần 4.500 lượt đặt khám.

“Đây là một trong những tín hiệu cho thấy người bệnh đang dần làm quen với hình thức đăng ký và đặt lịch khám trên nền tảng số”, ông Hưng nói.

Theo ông, hiện ứng dụng mới được triển khai tại Trung tâm Khám chữa bệnh theo yêu cầu. Phần lớn người sử dụng là những bệnh nhân đã đến bệnh viện, được nhân viên hướng dẫn rồi chuyển từ đăng ký trực tiếp sang trực tuyến. Vì vậy, thay đổi rõ nhất hiện nay là tỷ lệ bệnh nhân chuyển sang đăng ký trực tuyến tăng lên.

Zalo Mini App Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương ghi nhận hơn 76.000 lượt sử dụng từ tháng 7/2026 đến nay.

Ông cũng cho rằng đằng sau những thao tác đơn giản trên điện thoại là một thay đổi lớn hơn trong cách bệnh viện tổ chức khám chữa bệnh. Khi bệnh nhân đặt lịch qua Zalo Mini App, bác sĩ có thể biết trước danh sách người đăng ký, số lượng bệnh nhân dự kiến và chủ động sắp xếp thời gian.

Đặc biệt, người bệnh có thể lựa chọn bác sĩ, kể cả những chuyên gia không thường xuyên có mặt tại phòng khám.

“Trước đây, nếu bệnh nhân muốn khám một bác sĩ chuyên gia không ngồi phòng khám thường xuyên, điều dưỡng có thể phải liên hệ để mời bác sĩ xuống. Khi có lịch hẹn trên hệ thống, bác sĩ biết trước mình có bệnh nhân đăng ký nên chủ động hơn trong việc sắp xếp thời gian” ông Hưng cho hay.

Điều này cũng giúp giải quyết một bài toán quen thuộc ở bệnh viện là người bệnh đến từ rất sớm nhưng vẫn phải chờ. Theo ông Hưng, trước đây có những người phải đến bệnh viện từ 4h, 5h sáng để đăng ký. Với bệnh nhân ở xa, việc này thậm chí có thể đồng nghĩa với việc bắt xe trong đêm.

Khi thủ tục được thực hiện từ xa, người bệnh có thể đến viện theo lịch đã đăng ký thay vì phải dành cả buổi sáng để chờ đợi. Bệnh viện cũng có thể dựa trên số lượng đăng ký và thời gian khám để chủ động bố trí nhân lực, giảm áp lực cho bác sĩ và nhân viên y tế vào những thời điểm đông bệnh nhân.

Số hóa nhưng không để ai bị bỏ lại

Theo Thạc sĩ, bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Trung Cấp, Phó giám đốc Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung Ương, ứng dụng công nghệ trong khám chữa bệnh không phải câu chuyện mới.

Nhiều bệnh viện từng xây dựng ứng dụng riêng để người bệnh đặt lịch và tiếp cận dịch vụ. Nhưng nếu mỗi cơ sở sử dụng một ứng dụng khác nhau, người dân có thể phải cài đặt hàng loạt ứng dụng khi khám ở nhiều nơi.

“Vì vậy, chúng tôi lựa chọn xây dựng dịch vụ trên những nền tảng phổ biến mà người dân đã sử dụng sẵn, thay vì yêu cầu họ phải cài thêm một ứng dụng mới”, bác sĩ Trung Cấp nói.

Thạc sĩ, bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Trung Cấp, Phó giám đốc Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương.

Theo ông, Zalo là nền tảng đã quen thuộc với nhiều người. Việc đưa các tiện ích khám chữa bệnh lên nền tảng này giúp người bệnh giảm thêm một bước, trong khi bệnh viện vẫn triển khai các giải pháp bảo đảm an toàn, bảo mật thông tin sức khỏe.

Mini App hiện hỗ trợ người dân đặt lịch khám, lựa chọn bác sĩ và tiếp cận các hướng dẫn cần thiết. Nhưng điều bệnh viện hướng tới không chỉ là giúp bệnh nhân “đặt được lịch”.

“Chúng tôi mong muốn ngay từ khi còn ở nhà, người dân đã có thể tiếp cận thông tin và đặt lịch một cách dễ dàng. Khi đến bệnh viện, họ cũng biết mình cần đi đâu, làm gì trước, làm gì sau”, bác sĩ Trung Cấp cho hay.

Người dân thao tác trên Zalo Mini App Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương.

Với người dân ở các tỉnh xa, đặc biệt là những người lần đầu đến các bệnh viện lớn tại Hà Nội, những hướng dẫn tưởng như nhỏ này có thể giúp giảm đáng kể cảm giác bỡ ngỡ.

Một bệnh viện rộng, nhiều khu khám, nhiều tầng và nhiều quy trình vốn có thể khiến người bệnh mất thời gian tìm kiếm. Khi được hướng dẫn từng bước trên điện thoại, hành trình ấy trở nên rõ ràng hơn.

Ông Nguyễn Tử Hưng cũng cho biết nhóm bệnh nhân lớn tuổi vẫn là một thách thức. Không phải ai cũng sử dụng smartphone hoặc Zalo thành thạo.

“Bệnh viện có nhiều bệnh nhân lớn tuổi nên khả năng chuyển đổi số của nhóm này không giống người trẻ. Với những trường hợp không sử dụng smartphone hoặc Zalo, bệnh viện vẫn phải in giấy để người bệnh cầm theo, tạo cảm giác yên tâm khi đi khám”, ông Hưng nói.

Do đó, phương thức trực tuyến và trực tiếp vẫn cần tồn tại song song để không ai bị bỏ lại phía sau trong quá trình chuyển đổi số.

Ông Nguyễn Tử Hưng, Trưởng phòng Công nghệ thông tin, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương.

Bệnh viện hiện cũng tiếp tục hoàn thiện hệ thống, hướng tới giảm sử dụng giấy. Mã QR của người bệnh có thể được tích hợp trên ứng dụng để sử dụng tại nhiều điểm.

Thời gian tới, bệnh viện dự kiến bổ sung tính năng cho phép người bệnh tải các giấy tờ cần thiết về máy, nhất là những hồ sơ cần xác nhận, đóng dấu để thực hiện thủ tục bảo hiểm hoặc các thủ tục liên quan, hay thậm chí nhắc lịch dùng thuốc cho người bệnh. Bên cạnh đó, cơ sở y tế này cũng dự kiến mở rộng việc đặt lịch khám qua ứng dụng tại nhiều đơn vị khác của bệnh viện.

Theo bác sĩ Nguyễn Trung Cấp, giá trị của chuyển đổi số không nằm đơn thuần ở việc thay một tờ giấy bằng một màn hình điện thoại. Xa hơn, đó là cách để người bệnh chủ động hơn, bác sĩ chủ động hơn và bệnh viện tổ chức công việc hiệu quả hơn.

“Việc bác sĩ có thể truy cập thông tin dễ dàng, chủ động sắp xếp lịch của mình thuận lợi hơn sẽ giúp nâng cao năng suất lao động của người thầy thuốc”, ông nhận định.

Gần 10h sáng, chị Linh Chi đã cùng mẹ hoàn tất buổi tái khám. Cô nhớ lại những lần trước, khi hai mẹ con phải rời nhà từ lúc trời còn chưa sáng, rồi chờ đợi đến tận đầu giờ chiều mới có thể nhận kết quả và nghe bác sĩ tư vấn.

Giờ đây, hành trình ấy được rút ngắn bằng vài thao tác trên điện thoại. Cô mong thời gian tới có thêm nhiều bệnh viện tại Hà Nội triển khai hình thức đăng ký khám qua Zalo Mini App. Bởi trong gia đình cô, trẻ nhỏ, người lớn tuổi và những người mắc bệnh nền đều có thể cần đến bệnh viện nhiều lần trong năm.

Có lẽ, ý nghĩa dễ nhận thấy nhất của một ứng dụng y tế không nằm ở những tính năng phức tạp. Đôi khi, đó chỉ là việc một người mẹ không phải ngồi chờ thêm vài tiếng, một người con không phải đưa mẹ rời nhà từ lúc trời chưa sáng, hay một bệnh nhân ở tỉnh xa có thể biết mình cần đi đâu ngay khi bước vào bệnh viện.

Từ những thay đổi nhỏ ấy, hành trình khám chữa bệnh có thể trở nên nhẹ nhàng hơn đối với cả người bệnh lẫn người thầy thuốc.